Jak powiedzieć „się” w języku angielskim

Jeżeli nie potrafisz odpowiedzieć na pytanie, które postawiłam wyżej, to odpowiedź znajdziesz w dzisiejszym wpisie. Omówię w nim angielskie zaimki zwrotne i emfatyczne. To nie jest bardzo skomplikowana wiedza, choć fachowe nazwy mogą wydawać się trudne.
Podejrzewam, że wiele osób nawet po polsku nie wie co to są zaimki zwrotne.
A tu jeszcze jakieś emfatyczne?
Tymczasem są to bardzo proste słowa, które pewnie już spotkałeś. Między innymi pomagają nam powiedzieć siebie, się, sam czy samodzielnie.

Ale przejdźmy do konkretów.

Wiemy, że są dwa rodzaje wspomnianych zaimków: zwrotne i emfatyczne.
Ja będę omawiała je wspólnie, ponieważ… mają takie same formy!

Przedstawię więc jedną listę do nauczenia, wyjaśnię zastosowanie tych zaimków i podpowiem, na co uważać. A jeżeli kogoś interesują szczegóły terminologii gramatycznej, może zgłębić je w bardziej zaawansowanym opracowaniu.

Na nasze potrzeby wystarczy wiedzieć, że nie ma osobnych form dla zaimków zwrotnych i emfatycznych. To funkcja w zdaniu decyduje o tym, z którym rodzajem zaimka mamy do czynienia.

Jakie są formy zaimków?

Zacznijmy od krótkiej tabeli. Umieściłam w niej zaimki wraz z ich tłumaczeniem. Tłumaczenia nie da się wyjaśnić jednym słowem. Wszystko zależy od konkretnego zdania, ale podaję pewne słowa dla ogólnego rozeznania. Czy jest tam „się”?
No, akurat nie ma. Bo lepiej brzmiały inne.
Ale spokojnie, do „się” też dojdziemy.

UWAGA!
Yourself odnosi się do jednej osoby, a yourselves do kilku osób, do których się zwracamy. Trzeba o tym pamiętać.

Kiedy używamy zaimków zwrotnych?

Zaimków zwrotnych używamy wtedy, gdy osoba wykonująca czynność jest jednocześnie osobą, której ta czynność dotyczy.
O co w tym chodzi?
Po polsku to takie przykłady:

Spojrzała na siebie w lustrze.
On skaleczył się.
Ona się przedstawiła.

i tym podobne.
Czyli osoby w zdaniu wykonały czynność w pewien sposób na sobie. To ich dotyczy.
Podmiot w zdaniu wykonuje czynność.
I ta czynność dotyczy podmiotu zdania.

A teraz te same przykłady w języku angielskim:

She looked at herself in the mirror.
Spojrzała na siebie w lustrze.

He hurt himself.
On skaleczył się.

She introduced herself.
Ona się przedstawiła.

Ale uwaga, to nie jest takie oczywiste.

W języku polskim często używamy słowa “się”, ale to nie oznacza, że w języku angielskim też. Angielskie czasowniki mogą występować bez zaimka zwrotnego, mimo że po polsku on jest.

Przykłady:

I woke up at seven.
Obudziłem się o siódmej.

To zdanie jest kompletne. Nie trzeba dodawać myself.

Kiedy używamy zaimków emfatycznych?

Teraz zajmiemy się inną sytuacją. Czasami w wypowiedziach chcemy podkreślić, że my lub inna osoba, wykonaliśmy czynność samodzielnie albo osobiście. Używamy wtedy tych samych zaimków,tylko nazywamy je emfatycznymi.

Przykłady:

I did my homework myself.
Sam odrobiłem pracę domową.

She made the cake herself.
Ona sama zrobiła ciasto.

We painted the room ourselves.
Sami pomalowaliśmy pokój.

The teacher himself explained the rule.
Sam nauczyciel wyjaśnił tę zasadę.

Myślę, że przykłady są jasne,ale jeszcze lepiej to widać, gdy porównamy dwa zdania:

I cooked dinner.
Ugotowałem obiad.

I cooked dinner myself.
Sam (Samodzielnie) ugotowałem obiad.

Oba zdania są poprawne. A w  drugim dodatkowo podkreślamy, że to my wykonaliśmy tę czynność.

Czyli za pomocą zaimków emfatycznych podkreślamy informację w zdaniu. To informacja dodatkowa, bez niej zdanie też jest poprawne.

Inny przykład:

I cleaned my room.
Posprzątałem swój pokój.

I cleaned my room myself.
Sam posprzątałem swój pokój.

Pierwsze zdanie informuje o czynności. Drugie podkreśla, że wykonałem ją samodzielnie.
Ale nie musisz dodawać myself do każdego zdania o sobie.

Jeżeli nie ma potrzeby podkreślania, kto wykonał czynność, krótsza wersja jest całkowicie wystarczająca.
Nie trzeba używać tych zaimków bez potrzeby.

Kiedy angielski wymaga zaimka, mimo że po polsku nie mówimy „się”?

To ciekawa sytuacja!
Są takie angielskie wyrażenia, w których występuje zaimek zwrotny, mimo że w polskim tłumaczeniu go nie ma.
Trzeba je po prostu zapamiętać: 

Enjoy yourself!  Baw się dobrze!
Help yourself!  Poczęstuj się!
Make yourself comfortable.  Rozgość się!
Behave yourself!  Zachowuj się odpowiednio!

Gdzie stawiamy zaimki w zdaniu?

Miejsce zaimka zależy od jego funkcji.
Gdy zaimek jest zwrotny, najczęściej występuje po czasowniku lub po przyimku:

He looked at himself.
Spojrzał na siebie.

I bought myself a book.
Kupiłem sobie książkę.

Gdy zaimek jest emfatyczny, często stawiamy go na końcu zdania,albo po osobie, którą chcemy podkreślić:

I did it myself.
Zrobiłem to samodzielnie.

She repaired the computer herself.
Sama naprawiła komputer.

I myself don’t understand this exercise.
Ja sam nie rozumiem tego ćwiczenia.

The teacher himself checked the tests.
Sam nauczyciel sprawdził testy.