W tym wpisie zajmę się porównaniem zastosowania dwóch angielskich czasów: Past Simple i Past Continuous.
Dobrze by było gdybyś w tym momencie miał już utrwaloną ich budowę i potrafił budować zdania.
Zazwyczaj jednak (mam na myśli uczniów z trudnościami) nie ma takiego komfortu.
Dlatego musimy obstawić się trochę różnymi pomocami i na nie zerkać.
Najpierw polecam przeczytać wpisy na temat czasów Past Simple i Past Continuous:
Czas Past Simple: zdania twierdzące // zdania pytające // zdania przeczące
Czas Past Continuous – objaśnienia
Kolejny krok to tablice z budową zdań. Czytanie czytaniem, ale za chwilę można o wszystkim zapomnieć. A my musimy wiedzieć jak zbudowane są zdania. Musimy od razu rozpoznać czy to czas Past Simple czy Past Continuous. Dlatego udostępniam schematy budowy zdań (tylko w tym wpisie i tylko te dwie na razie).
https://angielek.pl/wp-content/uploads/2026/07/Budowa-czasu-Past-Simple.pdf
https://angielek.pl/wp-content/uploads/2026/07/Budowa-czasu-Past-Continuous.pdf
Zakładam, że każdy zna formy przeszłe czasownika to be i nie zapomina ich nawet w stresie, ale gdyby się tak zdarzyło to jeszcze można sobie napisać odmianę (lub pobrać TUTAJ).
Czy to wszystko?
Prawie.
Przyda się jeszcze tabela z czasownikami nieregularnymi.
Teraz jesteśmy gotowi, aby rozmawiać o tym, kiedy stosujemy czas Past Simple a kiedy czas Past Continuous.
To nie jest bardzo skomplikowane ani bardzo straszne, chociaż ilość przygotowań do pracy z tym tematem może sugerować coś innego.
Ale spokojnie.
Na początek weźmy pod uwagę klasyczne sytuacje, w których stosujemy obydwa te czasy. Takie minimum z minimum wiedzy, którą musimy mieć.
Czas Past Simple mówi o wydarzeniach, które miały miejsce w przeszłości, a czas Past Continuous o czynnościach trwających w danym momencie w przeszłości.
To jest nasza podstawa.
A teraz kilka przykładów:
Past Simple
I went to London last year. – Pojechałem do Londynu w zeszłym roku.
She called me yesterday. – Ona zadzwoniła do mnie wczoraj.
We watched a film.- My obejrzeliśmy film.
W powyższych zdaniach mamy pokazane sytuacje przeszłe.
Było, minęło.
W tych zdaniach liczy się to, że coś się wydarzyło.
Mamy też charakterystyczne wyrażenia: last year, yesterday. W trzecim zdaniu nie ma żadnego, bo po prostu obejrzeliśmy film i jest to fakt, a czas kiedy to było nie jest istotny. Przecież nie zaznaczamy wszystkiego w kalendarzu.
Past Continuous
I was having a shower at 8 p.m. – Brałem prysznic o 8 wieczorem.
She was cooking dinner. – Ona gotowała obiad
They were playing football. – Oni grali w piłkę.
W powyższych zdaniach mamy czynności, które w danym momencie przeszłości były w trakcie wykonywania. To się wtedy działo. W tych zdaniach liczy się, że czynność trwała.
Mamy charakterystyczne wyrażenie, czyli godzinę, ale tylko w pierwszym zdaniu. Gdy sami formułujemy wypowiedź możemy ale nie musimy wskazywać kiedy był ten moment, że czynność trwała. Ale w ćwiczeniach szkolnych i we wszystkich sytuacjach, gdy ktoś chce sprawdzić naszą wiedzę, taka informacja, moment z przeszłości, będzie podana.
No dobrze. To, co do tej pory powiedzieliśmy, to wiedza bardzo podstawowa. Do tego momentu większość osób sobie radzi. Problemy zaczynają się wtedy, gdy mamy zdania złożone i jest więcej wydarzeń niż jedno.
To też nie jest jakoś bardzo straszne.
To po prostu kilka schematów do zapamiętania
Kilka wydarzeń po kolei
Jeżeli opisujemy wydarzenia przeszłe, które wystąpiły jedno po drugim, używamy czasu Past Simple do wszystkich z nich.
Przykład:
I got up. I had breakfast.I went to school.I met my friends. – Wstałem. Zjadłem śniadanie. Poszedłem do szkoły. Spotkałem przyjaciół.
To po prostu historia opowiedziana krok po kroku. Możemy użyć prostych zdań, albo możemy wymienić wydarzenia po przecinku. Zawsze jednak będzie wtedy czas Past Simple.
To naprawdę prosta sytuacja i proste zastosowanie.
Dwie czynności przeszłe, które działy się jednocześnie
Teraz spójrzmy na inną sytuację.
Mamy dwie czynności przeszłe, które działy się w tym samym czasie. Nie jedna po drugiej, jak to było wyżej, ale równocześnie. Wówczas dla opisu każdej z nich stosujemy czas Past Continuous.
Przykłady:
I was reading and my sister was listening to music. – Ja czytałem a moja siostra słuchała muzyki.
Tom was cooking and Anna was cleaning.– Tom gotował a Anna sprzątała.
To jest również w miarę proste zastosowanie.
Jedna czynność trwała, a druga ją przerwała.
Problemy z czasami przeszłymi zaczynają się w zasadzie dopiero teraz.
Chodzi o sytuacje, w których jakaś czynność jest tłem dla innego wydarzenia. Czyli dłuższa czynność została przerwana krótszą.
Na przykład: Myłem zęby, gdy zadzwonił telefon.
To taki przykład po polsku.
Ale możemy też napisać inny wariant:
Zadzwonił telefon gdy myłem zęby.
Nieważne, którą czynność napiszemy na początku, sytuacja będzie taka sama. Dłuższa czynność, czyli mycie zębów, została przerwana przez krótszą, jaką był dzwonek telefonu.
W języku angielskim dłuższą czynność napiszemy w czasie Past Continuous, a krótszą w czasie Past Simple.
Czynność dłuższa (tło) – Past Continuous.
Czynność krótsza (wydarzenie) – Past Simple.
Gdy to zapamiętamy, wszystko dla nas będzie jasne, niezależnie od tego jak autor ćwiczenia ułoży zdania.
Przykłady:
I was reading when my friend called. -Czytałem, kiedy zadzwonił mój przyjaciel
She was sleeping when the alarm rang. – Ona spała, kiedy zadzwonił budzik.
We were having dinner when the lights went out. – Jedliśmy obiad, kiedy światła zgasły.
A teraz odwrotna kolejność.
When my friend called, I was reading. -Kiedy zadzwonił przyjaciel, spałem.
When the alarm rang, she was sleeping. – Kiedy zadzwonił budzik, ona spała.
When the lights went out, we were having dinner. – Kiedy światła zgasły, jedliśmy obiad.
I jeszcze te same zdania ale z while:
While I was reading, my friend called. – Podczas gdy czytałem, zadzwonił mój przyjaciel.
While she was sleeping, the alarm rang. – Podczas, gdy ona spała, zadzwonił budzik.
While we were having dinner, the lights went out. – Podczas, gdy jedliśmy obiad, światła zgasły.
I odwrotna kolejność:
My friend called while I was reading. – Przyjaciel zadzwonił, podczas gdy czytałem.
The alarm rang while she was sleeping. – Budzik zadzwonił, podczas gdy ona spała.
The lights went out while we were having dinner. – Światła zgasły, podczas gdy jedliśmy obiad.
Zobaczcie, ile jest możliwości i jak łatwo o oczopląs.
Ale to wszystko tylko wygląda na skomplikowane. Jeśli zapamiętacie informacje podświetlone na niebiesko, wszystko okaże się proste.
Problemy
Mam nadzieję, że wszystko, co do tej pory napisałam, jest jasne i zrozumiałe dla każdego.
A jednak wiele osób ma duże problemy z tym materiałem. Po przeczytaniu mojego wpisu myślą, że wszystko umieją, ale potem okazuje się, że jednak nie.
Dlaczego?
Ja zauważam dwie trudności, ale oczywiście może być ich więcej.
TRUDNOŚĆ PIERWSZA polega na problemach z określeniem, co jest dłuższą czynnością, a co krótszą.
Nie dla wszystkich osób, które spojrzą na zdanie lub ćwiczenie jest to jasne.
W języku polskim nie używamy takich rozróżnień i nie patrzymy na wypowiedzi w tym kontekście. Musimy się więc tego nauczyć i wyćwiczyć tę sprawność. Dlatego wykonując ćwiczenie, zamiast od razu zapełniać luki, musimy przeanalizować zdanie. Przeanalizować po polsku. Tak, żeby wiedzieć o co w nim chodzi. Po pewnym czasie wszystko stanie się łatwiejsze.
TRUDNOŚĆ DRUGA też jest do pokonania. Polega ona na tym, że najczęściej materiał gramatyczny tłumaczy się na prostych zdaniach twierdzących, ewentualnie przeczących. Jeżeli potem w ćwiczeniu pojawią się zdania pytające, na przykład coś takiego:
What ………………… (you / do) when I ………………….. (call) you?
to jest to gotowy sposób na porażkę. Bo nie dość, że wiele osób nie będzie potrafiło pokazać, która czynność jest dłuższa, a która krótsza, to jeszcze pojawi się problem z szykiem zdania pytającego.
A to wszystko nie dlatego, że uczeń nie rozumie. Po prostu nie potrafi przetworzyć i zastosować tej wiedzy, którą już ma.
I znowu powtórzę to, co wcześniej. Trzeba ćwiczyć.
Mozolnie, krok po kroku, będąc obstawionym pomocami naukowymi, aby wypracować te umiejetnosci
While czy when
Na koniec kilka słów o ważnych spójnikach, które pojawiają się w zdaniach w czasach Past Simple i Past Continuous.
Mam na myśli when i while.
While (podczas gdy) – najczęściej pojawia się przed czasem Past Continuous.
When (kiedy) – najczęściej pojawia się przed czasem Past Simple.
Dobrze ilustrują to poniższe przykłady:
While I was reading, my friend called. – Podczas gdy czytałem, zadzwonił mój przyjaciel.
When my friend called, I was reading. – Kiedy czytałem, zadzwonił mój przyjaciel
Zauważcie, że w niebieskiej ramce napisałam „najczęściej”, ponieważ istnieją wyjątki, ale na poziomie spokojnie można trzymać sie tej zasady.
Ćwiczenia
Jak już napisałam wyżej, aby porządnie opanować umiejętność właściwego zastosowania czasów Past Simple i Past Continuous, należy po prostu ćwiczyć. Ilość ćwiczeń, które należy wykonać, zależy od poszczególnych uczniów.
Są tacy, którzy chwytają to w lot, a obok nich osoby, które wymagają dalszych objaśnień.
Ja zajmuję się tymi drugimi.
Przygotowałam ćwiczenie, w którym odpowiedzi zawierają nie tylko rozwiązanie, ale również uzasadnienie dlaczego są takie, a nie inne. Ćwiczenie zamieszczam poniżej, ale możesz je także pobrać do druku TUTAJ. Więcej ćwiczeń znajdziesz w zakładce Ćwiczenia do druku.
Pamiętaj, aby zabierając się do nauki przygotować wszystkie pomoce, o których napisałam na początku. Nie musisz ich przygotowywać fizycznie, możesz po prostu odświeżyć wiedzę. Jest to potrzebne, aby pójść do przodu w nauce.
A teraz ćwiczenie:
Uzupełnij zdania właściwą formą czasu Past Simple lub Past Continuous:
Uzupełnij zdania właściwą formą czasowników w czasie Past Simple lub Past Continuous.
- While I was reading a book, my phone …………… (ring).
- Yesterday we …………… (visit) our grandparents.
- Anna …………… (make) a delicious cake for her birthday.
- They …………… (play) football when it started to rain.
- She was cooking dinner when her friends …………….(arrive).
- He broke his leg while he ……………. (ski).
- I …………… (not / hear) the alarm because I was sleeping.
- Tom was doing his homework while his parents …………… (watch) TV.
- What …………… (you / do) when I called you?
- The children were swimming when the lifeguard ……………. (blow) the whistle.
- The children were building a sandcastle while their parents …………… (sunbathe) on the beach.
- The train ……………. (arrive) ten minutes late.
- ……………. (you / see) the new student yesterday?
- My parents …………… (drive) home when they …………… (see) the accident.
- She …………… (drop) her keys while she …………… (run) to school.
- We …………… (have) lunch when the electricity …………… (go) out.
- …………… (they / finish) their homework on time?
- They ……………. (watch) a film all evening.
- My brother …………… (win) a swimming competition.
- Tom …………… (not / listen) because he …………… (think) about something else.
- It …………… (snow) heavily yesterday morning.
- The students …………… (write) the test from 10 to 11 a.m.
- The teacher …………… (write) on the board when the bell rang.
- I …………… (meet) Sarah while I was shopping.
- Mary …………… (study) when her brother (turn) on the music.
- I …………… (lose) my wallet while I …………… (travel) by train.
- She …………… (talk) to her friend on the phone at that moment.
- He …………… (not / understand) the question.
- What …………… (your parents / watch) when the electricity went out?
- Who …………… (she / talk) to when you met her?
Odpowiedzi:
1. rang – czas Past Simple, ponieważ “telefon zadzwonił” to krótka czynność, która przerwała czytanie, czyli dłuższą czynność .
2. visited – w tym zdaniu stosujemy Past Simple, gdyż wyraz yesterday oznacza, że czynność wydarzyła się i zakończyła wczoraj. Jest to typowe zastosowanie tego czasu.
3. made – Past Simple, ponieważ Anna zrobiła ciasto. Jest to zakończona czynność z przeszłości. Mówimy o fakcie, który wydarzył się i został zakończony, dlatego używamy czasu Past Simple.
4. were playing – Past Continuous, ponieważ gra w piłkę trwała, kiedy zaczął padać deszcz. Jest to czynność dłuższa, tło krótszego wydarzenia.
5. arrived – czas Past Simple, ponieważ przyjaciele przybyli w trakcie dłuższej czynności (gotowanie). Przybycie to czynność krótsza (przybyli w jednym momencie).
6. was skiing – Past Continuous – jazda na nartach to dłuższa czynność, która trwała, kiedy złamał nogę.
7. didn’t hear – Past Simple, ponieważ usłyszenie (lub nieusłyszenie) alarmu to “krótkie wydarzenie”,które wydarzyło się (a raczej nie) podczas snu.
8. were watching – Past Continuous, ponieważ oglądanie telewizji trwało w tym samym czasie, gdy Tom odrabiał lekcje. mamy więc sytuacje dwóch czynności przeszłych, które trwały jednocześnie.
9. were you doing – Past Continuous, ponieważ pytamy o czynność, która trwała, gdy ktoś zadzwonił.
10. blew – Past Simple. Ratownik zagwizdał to krótsza czynność, która przerwała pływanie, czyli dłuższą czynność.
11. were sunbathing – Past Continuous, ponieważ opalanie trwało w tym samym czasie, gdy dzieci budowały zamek z piasku. Są to dwie czynności przeszłe, które działy się jednocześnie.
12. arrived – Past Simple. To jest typowe zdanie, które opisuje wydarzenie z przeszłości. Fakt, który się zdarzył.
13. Did you see – Past Simple, w zdaniu pojawia się słowo yesterday. Pytamy o czynność, która jest zakończona.
14. were driving / saw – pierwszy czasownik jest Past Continuous, ponieważ jazda samochodem to dłuższa czynność, która trwała gdy zobaczyli wypadek. Zobaczenie wypadku to krótsza czynność, dlatego ta część zdania jest w czasie Past Simple.
15. dropped / was running – “klucze upadły” to krótsza czynność, więc czas Past Simple, natomiast “biegła do szkoły” to dłuższa czynność i dlatego jest w czasie Past Continuous.
16. were having / went out – jedzenie obiadu to dłuższa czynność, czynność w toku, więc Past Continuous, natomiast wyłączenie prądu jest czynnością krótką, jednorazową, która przerwała tę dłuższą.
17. Did they finish – w tym pytaniu stosujemy czas Past Simple, ponieważ pytamy o zakończoną czynność przeszłą. Nie pytamy czy coś trwało w danym momencie, ale czy oni skończyli pracę domową.
18. were watching – Past Continuous, ponieważ oglądanie filmu trwało przez cały wieczór. Mówi nam o tym wyrażenie all evening.
19. won – Past Simple, ponieważ wygrana wydarzyła się i zakończyła. Typowe dla czasu Past Simple.
20. wasn’t listening / was thinking – w obu lukach wstawiamy czasowniki w czasie Past Continuous ponieważ jest sytuacja, gdy dwie czynności przeszłe działy się jednocześnie. Nie słuchał, bo rozmyślał o czymś innym.
21. was snowing – Past Continuous, ponieważ śnieg padał przez pewien czas wczoraj rano. Opisujemy czynność, która trwała.
22. were writing – Past Continuous, gdyż mamy podany przedział czasu, w którym był pisany test. Więc czynność trwała przez ten czas.
23. was writing – Past Continuous, ponieważ czynność pisania na tablicy to czynność dłuższa. Podczas gdy “dzwonek zadzwonił” to krótkie wydarzenie, które przerwało pisanie.
24. met – Past Simple ponieważ jest to czynność krótsza, która przerwała czynność dłuższą. Spotkanie nastąpiło w jednym momencie, dlatego używamy Past Simple.
25. was studying / turned on – “Mary uczyła się” to czynność dłuższa, dlatego Past Continuous, natomiast włączenie muzyki to czynność jednorazowa, która to przerwała, dlatego jest w czasie Past Simple.
26. lost / was travelling – zgubienie portfela to czynność jednorazowa więc Past Simple, a podróż to czynność , która była w toku (tło), więc czas Past Continuous.
27. was talking – Past Continuous – słowo kluczowe, uzasadniające użycie tego czasu to at that moment. W tamtym momencie czynność trwała.
28. didn’t understand – Past Simple, mówimy o zakończonej sytuacji: nie zrozumiał pytania. Dodatkowo jest to czasownik statyczny, dlatego zwykle nie używamy go w czasach Continuous.
29. were your parents watching – Past Continuous, ponieważ pytamy o czynność, która trwała w określonym momencie wyłączenia prądu.
30. was she talking – Past Continuous, pytamy o to, “z kim ona rozmawiała, gdy ją spotkałeś”. “Rozmawiała” – to czynność dłuższa,która trwała.
Wersja do druku: https://angielek.pl/wp-content/uploads/2026/07/Past-Simple-i-Past-Continuous-cwiczenie-z-objasnieniami.pdf
